Μέλος – τεκτονική - εἰκασία. Mit jedności sztuk czy prawda wyobraźni? Architektura, muzyka i sztuki plastyczne jako sztuki siostrzane

15-16 czerwca 2016

Jan Cieślak

Doktorant na Wydziale Historycznym Uniwersytetu Jagiellońskiego w Krakowie oraz student Filmoznawstwa i wiedzy o nowych mediach w ramach MISH (studia II stopnia) na Uniwersytecie Jagiellońskim w Krakowie.


Waldemar Okoń

Prof. dr hab., dyrektor Instytutu Historii Sztuki, absolwent filologii polskiej i historii sztuki Uniwersytetu Wrocławskiego, specjalizuje się w historii sztuki XIX i XX wieku. Opublikował m.in. zbiory studiów poświęconych tej epoce w książkach: Sztuka i narracja (1988), Alegorie narodowe (1992), Sztuki siostrzane (1992), Wtajemniczenia (1996), Stygnąca planeta (2002). Wydał również tomy poezji Wiersze północne (1989), Poematy nadziemne ( 2000), Stonehenge (2001), Wersy dla Orfeusza (2003), Księga wersów (2004), scenariusz widowiska teatralnego pt. Antoni S. czyli Wieża Babel (1995), wybór prozy poetyckiej Zapisy bez daty (1998), monografie Jan Matejko i Stanisław Wyspiański (1998) oraz Kresy w malarstwie polskim (2006). Stypendysta Fundacji Lanckorońskich i Funduszu Pomocy Niezależnej Literaturze i Nauce Polskiej, zdobywca Nagrody im. ks. Szczęsnego Dettloffa, trzykrotny laureat Nagrody Ministra Edukacji Narodowej, od 1996 roku członek Stowarzyszenia Pisarzy Polskich. Promotor dwóch prac doktorskich: Anity Wincencjusz-Patyny "Polska ilustracja książkowa 1950-1980. Artystyczne kreacje i realizacje" (2007) i Marka Śniecińskiego "Fotografia niemiecka lat dziewięćdziesiątych XX wieku. Obrazy i idee" (2009).


Gabriela Świtek

Kierownik Zakładu Teorii Sztuki w Instytucie Historii Sztuki Uniwersytetu Warszawskiego, wiceprzewodnicząca Rady Naukowej IHS UW. Habilitacja na Wydziale Historycznym UW (2013). Absolwentka University of Cambridge (Doctor of Philosophy, 1999; Master of Philosophy, 1996), Central European University w Pradze (1994) oraz IHS UW (magisterium, 1992). Od 2001 roku adiunkt w IHS UW. W latach 2005–2007 współpracowała z Podyplomowymi Muzealniczymi Studiami Kuratorskimi w Instytucie Historii Sztuki Uniwersytetu Jagiellońskiego. Kierownik działu dokumentacji w Zachęcie – Narodowej Galerii Sztuki. Od 2015 wiceprezes Sekcji Polskiej Międzynarodowego Stowarzyszenia Krytyki Artystycznej AICA. Kurator wystaw, m.in.: Transfer Jarosława Kozakiewicza, wystawa w Pawilonie Polonia w ramach 10. Międzynarodowej Wystawy Architektury w Wenecji (2006); Memory Foundations Daniela Libeskinda, Zachęta – Narodowa Galeria Sztuki (2004). Obszary zainteresowań badawczych: sztuka nowoczesna i współczesna, historia i filozofia architektury, metodologia historii sztuki. Kierownik projektu badawczego Historia wystaw w Zachęcie – Centralnym Biurze Wystaw Artystycznych w latach 1949–1970 realizowanego w ramach Narodowego Programu Rozwoju Humanistyki (2014–2017).


Andrzej Pieńkos

Pracownik Instytutu Historii Sztuki UW od 1987. Profesor nadzwyczajny w Zakładzie Teorii Sztuki. Wicedyrektor Instytutu 1994–1999, dyrektor 2008-2012. Prowadzi badania nad sztuką i kulturą artystyczną Europy XVIII-XX w., aktualnie koncentrując się na zagadnieniach pracowni i domu artysty; nowoczesnego obrazowania pejzażu i jego związku z narodzinami turystyki; relacji sztuki i literatury w XIX w.; polskiej i europejskiej rzeźby w XIX w.; narodzin fotografii i nowych mediów w XIX w.; sztuki ok. 1900. Inicjator i współredaktor serii wydawniczej „Dzieje myśli o sztuce. Biblioteka klasyków”. Interesuje się przede wszystkim sztuką francuską, szwajcarską i skandynawską. Osobną dziedzinę jego badań stanowi polskie dziedzictwo artystyczne za granicą. Uprawia też publicystykę w prasie kulturalnej. Członek Komitetu Głównego Olimpiady Artystycznej i polskiej sekcji AICA. Współzałożyciel Fundacji Ars Auro Prior, prezes zarządu w latach 2003–2006. Popularyzator sztuki, inicjator Dni Sztuki na UW i innych imprez upowszechniających wiedzę o zabytkach Warszawy, Uniwersytecie, a także szeroko pojmowanym dziedzictwie kulturalnym.


Krzysztof Lipka

Dr hab. filozofii, prof. Uniwersytetu Muzycznego Fryderyka Chopina, sekretarz Katedry Nauk Humanistycznych tamże; muzykolog, historyk sztuki, pisarz, poeta; w latach 1975 – 2001 redaktor w Polskim Radiu (liczne nagrody, w tym „Złoty Mikrofon”, 1992); autor kilkunastu książek, w tym wiersze (Usta i kamień, 1992, Elegie moszczenickie, 2000, Kasztanów Dwadzieścia, 2003), opowiadania (Wariacje z fletem, 1989, Technika własna, 2007), powieści (Pensjonat Barateria, 1993, Wszystko przez Schuberta, 2001, Nóż na gardle, 2012), eseje (Słyszalny krajobraz, 2003, Miasta i klucze, 2005), baśń dla dzieci (Laura na Zamku Godzin, 2012) oraz ponad trzystu artykułów z zakresu kultury, sztuki, estetyki. Ostatnie cztery książki (Wydawnictwo UMFC) poświęcone filozofii sztuki, głównie muzyki (Utopia urzeczywistniona. Metafizyczne podłoże treści dzieła muzycznego, 2009, Pejzaż nadziei. Historyczny rozwój muzyki jako proces o charakterze teleologicznym, 2010, Entropia kultury. Sztuka w ponowoczesnej pułapce, 2013; w druku: Abstrakcja i przestrzeń). Zajmuje się estetyką filozoficzną, szczególnie ontologią dzieła muzycznego, sztuką abstrakcyjną i związkami sztuki z etyką.


Mateusz Salwa

Adiunkt w Zakładzie Estetyki Instytutu Filozofii UW; autor książki Iluzja w malarstwie. Próba filozoficznej interpretacji (2010); aktualnie zajmuje się estetyką przyrody, estetyką krajobrazu, filozoficznymi interpretacjami ogrodów; R. Assunto, Filozofia ogrodu, wybór, przekład i opracowanie M. Salwa, Łódź 2015; The Garden as a Performance, “Estetika: The Central European Journal of Aesthetics”, nr 1, 2014, s. 42-61; Historic Gardens as Places of Conflicting Values, “Ethics in Progress Quarterly”, nr 5, 2014, s 96-112; Ogród jako miejsce pamięci, w: Krajobrazy i ogrody. Ujęcie interdyscyplinarne, red. B. Frydryczak, Poznań 2014, s. 15-27.


Piotr Juszkiewicz

Historyk sztuki, profesor Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza w Poznaniu, wykładowca w Instytucie Historii Sztuki UAM. Wśród obszarów jego zainteresowań są sztuka XX wieku, sztuka współczesna i krytyka artystyczna XVIII–XX wieku. Stypendysta Cambridge University, The Getty Grant Program, Rochester University, Edinburgh University. Jest redaktorem licznych publikacji, m.in. Melancholia Jacka Malczewskiego (Poznań, 1998), Perspektywy współczesnej historii sztuki,  (Poznań 2009), a także autorem książek: Wolność i metafizyka. O tradycji artystycznej twórczości Marcela Duchampa (Poznań, 1995), Od rozkoszy historiozofii do gry w nic. Polska krytyka artystyczna czasu odwilży (Poznań, 2005) oraz Cień modernizmu (Poznań, 2013).


Anna Chęćka-Gotkowicz

Pianistka, doktor habilitowany filozofii, profesor nadzwyczajny w Zakładzie Estetyki i Filozofii Kultury Instytutu Filozofii, Socjologii i Dziennikarstwa Uniwersytetu Gdańskiego. Autorka książki Dysonanse krytyki. O ocenie wykonania dzieła muzycznego (2008), Ucho i umysł. Szkice o doświadczaniu muzyki (2012), redaktor tomu Miscellanea Anthropologica et Sociologica. Muzyka i Moralność (2015) oraz współredaktor tomu Peter Kivy i jego filozofia muzyki (2015). Publikuje w Ruchu Muzycznym, Estetyce i Krytyce, Sztuce i Filozofii. Występuje także jako pianistka, często ilustruje swoje wykłady grą na fortepianie.  


Paula Milczarczyk

Absolwentka Filozofii (Uniwersytet Gdański) i Krytyki Artystycznej (Akademia Sztuk Pięknych w Gdańsku), obecnie uczestniczka Studiów Doktoranckich z Filozofii na Uniwersytecie Gdańskim. Krytyk sztuki (magazyn Arteon), okazjonalnie kuratorka wystaw. Współzałożycielka Fundacji FairArt zajmującej się popularyzowaniem młodej sztuki oraz propagowaniem równego dostępu do kultury. Zainteresowania naukowe: estetyka faktów pozaartystycznych i wartości paraartystycznych. 
 

Agnieszka Rosales Rodriguez

Adiunkt w Zakładzie Historii Sztuki i Kultury Nowoczesnej w Instytucie Historii Sztuki Uniwersytetu Warszawskiego; współpracuje także z Muzeum Narodowym w Warszawie. Zajmuje się europejskim malarstwem i krytyką artystyczną XVIII i XIX wieku. Obecnie prowadzi badania nad recepcją rokoka w kulturze europejskiej.


Marcin Gmys

Doktor habilitowany, profesor w Katedrze Muzykologii Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza w Poznaniu, redaktor naczelny czasopisma „Res Facta Nova. Teksty o muzyce współczesnej”. Jako eseista stale współpracuje z Narodowym Instytutem Fryderyka Chopina oraz Teatrem Wielkim - Operą Narodową. Jego rozprawa habilitacyjna Harmonie i dysonanse. Muzyka Młodej Polski wobec innych sztuk (Poznańskie Towarzystwo Przyjaciół Nauk, 2012) została wyróżniona Pucharem Rektora UAM dla najlepszej książki naukowej 2013 roku, a dwa lata później zdobyła nagrodę główną w konkursie Narodowego Centrum Kultury na najlepszą pracę pisemną z historii muzyki polskiej  (za pięciolecie 2010-2014). Ostatnio opublikował monografię Karol Kurpiński i romantyczna Europa (Editions Spotkania  / Teatr Wielki – Opera Narodowa, 2015).  


Krzysztof Guczalski

Studiował matematykę teoretyczną, muzykologię i filozofię na uniwersytetach w Krakowie (magisterium z matematyki), Minneapolis (M.A. w dziedzinie filozofii) oraz Bonn. Uzyskał doktorat i habilitację w Instytucie Filozofii Uniwersytetu Jagiellońskiego, gdzie obecnie pracuje w Zakładzie Estetyki. Jego zainteresowania naukowe obejmują filozofię muzyki, estetykę, filozofię analityczną, ogólną teorię znaku i znaczenia oraz teorię obrazu. Jest autorem książek Znaczenie muzyki – znaczenia w muzyce, 1999 oraz Perspektywa. Forma symboliczna czy naturalna?, 2012, redaktorem książki Filozofia muzyki. Studia, 2003, a także autorem licznych artykułów w języku polskim, niemieckim i angielskim, m. in. w British Journal of Aesthetics i International Review of Aesthetics and Sociology of Music.


Monika Michałowicz

Pracuje w Zakładzie Zbiorów Ikonograficznych Biblioteki Narodowej w Warszawie. W latach 2014-2016 pracowała na stanowisku Managing Editor in Arts, Music, Architecture w De Gruyter Open; w latach 2011-2013 była asystentką w Katedrze Teorii Sztuki i Historii Doktryn Artystycznych na Katolickim Uniwersytecie Lubelskim w Lublinie. W roku 2012 obroniła rozprawę doktorską pt. "Luigi Lanzi. Historiograf sztuki".


Dariusz Czaja

Antropolog kultury, eseista, recenzent muzyczny. Profesor, wykładowca w Instytucie Etnologii i Antropologii Kulturowej UJ, redaktor kwartalnika "Konteksty" (Instytut Sztuki PAN). Opublikował: Metamorfozy ciała. Świadectwa i interpretacje (red.), 1999; Sygnatura i fragment. Narracje antropologiczne, 2004; Anatomia duszy. Figury wyobraźni i gry językowe, 2006; Lekcje ciemności, 2009 –  nagroda Fundacji TVP Kultura ("Gwarancja Kultury"); Gdzieś dalej, gdzie indziej, 2010 – nagroda “Warszawska Premiera Literacka” 2011, nominacja do nagrody “Nike”; Znaki szczególne. Antropologia jako ćwiczenie duchowe, 2013; Inne przestrzenie, inne miejsca. Mapy i terytoria (red.), 2013; Kwintesencje. Pasaże barokowe (2014), Scenariusze końca. Zmierzch. kres, apokalipsa (red.), (2015).


Katarzyna Lisiecka

Polonistka, teatrolog, prowadzi zajęcia dotyczące m.in. estetyki i teorii opery oraz historii europejskiego teatru i dramatu XVII i XVIII wieku. Opiekun studentów Międzywydziałowej Specjalności Operologicznej. Należy do zespołu Centrum Badań nad Teatrem Muzycznym UAM powstałego w 2011 roku. Jej zainteresowania badawcze skupiają się głównie wokół związków pomiędzy sztukami: teatru – muzyki – literatury. Pracę doktorską pt. Fidelio Ludwiga van Beethovena na tle przekształceń świadomości europejskiej przełomu XVIII i XIX wieku, napisaną pod kierunkiem prof. dr hab. Dobrochny Ratajczakowej, obroniła z wyróżnieniem w 2005 roku. Stypendystka Fundacji Lanckorońskich z Brzezia (2003). Dzięki trzyletniemu grantowi badawczemu MEN prowadziła kwerendy biblioteczne w Wiedniu i w Berlinie (2002-2005). Zafascynowana silną i żywą obecnością we współczesnej kulturze arcydzieł dramatyczno-muzycznych sprzed stuleci i głębokim oddziaływaniem dawnych prądów estetycznych i ideowych na szeroko rozumianą sztukę i kulturę europejską.


Lech Trzcionkowski


Jacek Jaźwierski

Historyk sztuki, adiunkt w Instytucie Sztuk Pięknych UJK. Ukończył historię sztuki na KUL, gdzie w 2004 roku obronił pracę doktorską poświęconą teorii sztuki Sir Joshuy Reynoldsa. Stypendysta Paul Mellon Center for Studies in British Art oraz Andrew W. Mellon Fellow w Instytucie Warburga. Jego zainteresowania badawcze obejmują brytyjską teorię sztuki i estetykę natury, podróże artystyczne, teorie recepcji malarstwa i dzieje powinowactwa sztuk. Opublikował m.in.: Natura i historia. Sir Joshuy Reynoldsa wizja sztuki europejskiej i, jako tłumacz, Joshua Reynolds. Pisma o sztuce. Tłumaczył też Addisona, Thomasa Graya i Blake’a. Ostatnio pod jego redakcją (wraz z Paulem Taylorem) ukazała się książka The Visual Culture of Holland in the Seventeenth and Eighteenth Centuries and its European Reception. Obecnie prowadzi badania nad rolą wyobraźni w teorii sztuki Franciska Juniusa.


Magdalena Kunińska

Absolwentka historii sztuki i filozofii na Uniwersytecie Jagiellońskim. W 2012 uzyskała tytuł doktora po przedstawieniu i obronie pracy dotyczącej początków historii sztuki w Polsce ujętych w paradygmacie dziedziny stworzonym przez Mariana Sokołowskiego. W tym samym roku otrzymała za tę pracę Nagrodę im. Ks. prof. Szczęsnego Dettlofa.